Boeken-Oliver Sacks-Muziek en het menselijk brein

Posted on juni 11, 2012

0



Het nieuwe papieren rariteitenkabinet van de beroemde Britse neuroloog slash schrijver Oliver Sacks. In zijn boek Musicofilia vertelt de hoogleraar ons door door middel van bijzondere verhalen allerlei curieuze wetenswaardigheden over het menselijk brein en zijn relatie met muziek. Uniek!

“Dergelijke ‘musicofilie’ is een vast bestanddeel van de menselijke aard, en kan worden ontwikkeld of gevormd door de cultuur waarin we leven, de omstandigheden van het bestaan, of door de speciale gaven of zwakten die we als individu hebben”, aldus de neuroloog in zijn voorwoord. Wat voor hem in ieder geval als een paal boven water staat is dat die hang naar muziek er vanaf onze vroegste jeugd is. Het lijkt zo diep geworteld te zijn in de menselijke natuur, dat het als aangeboren kan worden beschouwd. Behalve door zijn taalvermogen is de mens dus ook uniek door zijn muzikaliteit.

Deze stelling versterkt Sacks met zijn verhalen over de helende werking van muziek. Zo kunnen mensen die lijden aan het Tourette-syndroom van hun afwijking hun muzikale kracht maken. Parkinsonpatiënten kunnen met behulp van sterk ritmische muziek hun motoriek min of meer onder controle brengen.

Mensen die voorheen onbereikbaar en in zichzelf opgesloten bleken door dementie of de epidemische slaapziekte die Sacks eerder beschreef in zijn boek Ontwaken in Verbijstering (later verfilmd als Awakenings met in de hoofdrollen Robin Williams en Robert De Niro), blijken door het zingen liedjes weer op te leven, al zij het in de meeste gevallen kortstondig.

Innemend

Musicofilia is een innemend boek. Echter muziek kan ondersteunend zijn, maar is niet genezend. Net als met de korte opleving van de letargische patiënten uit Ontwaken in Verbijstering door de ontdekking van L-Dopa blijkt de muziekopleving vaak opvallend kortstondig. Muziek als medicijn klinkt in dat opzicht inderdaad te fantastisch voor woorden, maar toch: de oude Sacks is hoopvol. En mede door zijn jonge hondenachtige enthousiasme ga je er ook in geloven. Gelijkt heeft ‘ie, kwaad kan het ook niet.

Oorspronkelijke titel: Musicophilia
Uitgeverij: Meulenhoff

Posted in: Boeken, Muziek